WIECZERZA WIGILIJNA
Tradycyjnie wieczerza wigilijna rozpoczyna się wraz z pierwszą gwiazdką na niebie. Jest to symboliczne nawiązanie do Gwiazdy Betlejemskiej, oznaczającej narodziny Jezusa, którą na wschodniej stronie nieba ujrzeli Trzej Królowie. Kolację, w polskiej tradycji postną, rozpoczyna łamanie się opłatkiem, składanie życzeń a także modlitwa i czytanie fragmentu Ewangelii według św. Mateusza lub .Łukasza dotyczącego narodzin Jezusa. Na stole, przykrytym białym obrusem, z wiązką sianka pod spodem, ustawia się jedno nakrycie więcej, niż Jest uczestników wieczerzy. Jest ono symbolicznie przeznaczone dla niezapowiedzianego gościa, natomiast dawniej dla ducha przodków. Niegdyś wigilijna kolacja była mocno związana ze światem duchów, a dusze zmarłych krewnych były szczególnie wyczekiwane tego wieczoru. Aby nie wyrządzić krzywdy przybyłym, nie należało zajmować miejsca bez jego uprzedniego zdmuchnięcia, bo mogła na nim już siedzieć dusza.
MAZOWIECKA WIGILIA
Mieszkańcy dawnej mazowieckiej wsi przed Wigilią wychodzili na podwórze i obserwowali niebo. Jeśli było usiane gwiazdami, mówiono, że rok będzie „nieśny", tzn. kury będą niosły dużo jaj. Niebo zasnute chmurami zapowiadało rok „mleczny", czyli obfitość mleka. W niektórych stronach Mazowsza w rogach izby stawiano snopy zboża, a na podłodze rozścielano słomę. Snopy symbolizowały dostatek i zapewniały obfite przyszłoroczne plony, a słoma była kładziona na podłodze dla wygody zmarłych, którzy - jak wierzono - odwiedzali tego dnia swoje domy i chodzili po izbach. Wszyscy obserwowali swe cienie na ścianie: wyraźny zapowiadał długie życie, a rozchybotany, słaby chorobę.
POTRAWY WIGILIJNE
Wigilijna zupa rybna
1,5 litra wywaru z warzyw, 50 dkg sprawionego karpia, 5 dkg suszonych grzybów, 3 dkg masła, 3 dkg mąki, sól, pieprz, starta gałka muszkatołowa
Grzyby umyć, wymoczyć, zalać wywarem warzywnym, zagotować do miękkości. Ryby oczyścić, dokładnie odfiletować, pokroić w kostkę, zalać wywarem z warzyw I grzybów, gotować 30-40 min na małym ogniu. Zrobić białą zasmażkę z masła I mąki, rozprowadzić wywarem i dodać do zupy. Zagotować i dołożyć pokrojone w paseczki grzyby. Zupę doprawić solą, pieprzem i gałką muszkatołową. Podawać z łazankami.
Wigilijna kutia po podlasku
2 szklanki pszenicy, masa makowa, skórka pomarańczowa, orzechy włoskie, rodzynki, 3-4 dkg migdałów
Pszenicę dokładnie czyścimy z łusek i zanieczyszczeń, moczymy przez dobę w wodzie w luźno zawiązanym muślinowym woreczku. Gotujemy 4-5 godzin, co pewien czas zlewając wodę i zastępując ją świeżą. Gdy ziarno zmięknie i się rozklei, odlewamy ostatnią wodę i studzimy. Łączymy z masą makową, dodając drobno siekaną skórkę pomarańczową, posiekane orzechy i rodzynki. Z wierzchu posypujemy obranymi ze skórki I posiekanymi migdałami. Przed podaniem na stół schładzamy.
|
|
